Όλα τα άρθρα
Κατανοώντας τις προσεγγίσεις

Κλινική υπνοθεραπεία: τι είναι, τι δεν είναι και τι αξίζει να ρωτήσεις

Για κάποιους, η λέξη «ύπνωση» φέρνει την εικόνα ενός ανθρώπου που υπακούει σε εντολές χωρίς να καταλαβαίνει τι συμβαίνει. Για άλλους, συνδέεται με την προσδοκία μιας γρήγορης λύσης που θα αλλάξει τα πάντα χωρίς προσωπική συμμετοχή. Αυτές οι εικόνες δεν αποτελούν καλή αφετηρία για να κατανοήσουμε μια θεραπευτική διαδικασία.

Μια πιο χρήσιμη αρχή είναι να ρωτήσουμε: τι ακριβώς προτείνεται, για ποιον στόχο, με ποια τεκμηρίωση και από ποιον επαγγελματία;

Τι εννοούμε με τον όρο

Η ύπνωση είναι μια ψυχολογική διαδικασία που αξιοποιεί την εστιασμένη προσοχή και την ανταπόκριση σε προτάσεις ή καθοδήγηση. Μπορεί να συνοδεύεται από χαλάρωση και μεγαλύτερη εστίαση στην εσωτερική εμπειρία. Όταν αξιοποιείται για θεραπευτικούς σκοπούς, μιλάμε για υπνοθεραπεία. Μπορεί επίσης να εντάσσεται σε ένα ευρύτερο ψυχοθεραπευτικό πλαίσιο.Πηγή: UCLH — HypnosisΠηγή: Royal College of Psychiatrists — Hypnosis and hypnotherapy

Για παράδειγμα, η διαδικασία μπορεί να περιλαμβάνει λεκτική καθοδήγηση και νοερές εικόνες που σχετίζονται με έναν συμφωνημένο στόχο. Δεν είναι απαραίτητο κάθε άνθρωπος να περιγράφει την εμπειρία με τον ίδιο τρόπο.Πηγή: Royal College of Psychiatrists — Η διαδικασία και η διαφορετική ανταπόκριση

Χάνεις τον έλεγχο;

Η ύπνωση δεν σημαίνει ότι παραδίδεις τη βούλησή σου. Μπορείς να μη δεχτείς μια πρόταση που δεν επιθυμείς. Η συμμετοχή και η ενημέρωσή σου είναι μέρος της διαδικασίας, όχι εμπόδια στην «επιτυχία» της.Πηγή: NHS Wales — Έλεγχος και συμμετοχή στην υπνοθεραπεία

Αν κάτι σε προβληματίζει, αξίζει να μπορείς να το πεις. Δεν χρειάζεται να αποδείξεις ότι είσαι «καλός» στην ύπνωση ούτε να αισθανθείς υποχρεωμένος να περιγράψεις μια εντυπωσιακή εμπειρία.

Τι λένε τα δεδομένα — και τι δεν λένε

Η έρευνα δεν υποστηρίζει τον ίδιο βαθμό βεβαιότητας για κάθε χρήση. Το NCCIH αναφέρει δεδομένα για ορισμένες επώδυνες καταστάσεις και για την εντεροκατευθυνόμενη υπνοθεραπεία στο σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου. Διευκρινίζει, όμως, ότι η σύσταση που παραθέτει για το ευερέθιστο έντερο είναι υπό όρους και βασίζεται σε πολύ χαμηλής ποιότητας τεκμηρίωση. Για το άγχος γύρω από ιατρικές ή οδοντιατρικές πράξεις τα συμπεράσματα δεν είναι οριστικά, ενώ για τη διακοπή καπνίσματος έχουν υπάρξει αντικρουόμενα ευρήματα.Πηγή: NCCIH — Hypnosis

Το συμπέρασμα από αυτές τις διαφορές είναι συγκεκριμένο: μια θετική μελέτη για έναν στόχο δεν αποδεικνύει ότι η μέθοδος είναι αποτελεσματική για κάθε δυσκολία. Η γενική υπόσχεση «λύνει το πρόβλημα στη ρίζα του» δεν εξηγεί ούτε τον τρόπο ούτε τα όρια μιας παρέμβασης.

Η ζωντανή εικόνα δεν είναι απόδειξη μιας ανάμνησης

Μια σημαντική παρανόηση είναι ότι η ύπνωση αποκαλύπτει με βεβαιότητα γεγονότα του παρελθόντος. Ακατάλληλες υποβολές μπορούν να συμβάλουν σε ανακριβείς αναμνήσεις. Επομένως, μια εικόνα ή αίσθηση που εμφανίζεται στη διαδικασία δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται αυτόματα ως ιστορικό γεγονός.Πηγή: Royal College of Psychiatrists — Υποβολές και ακρίβεια αναμνήσεων

Η καταλληλότητα προηγείται της τεχνικής

Η υπνοθεραπεία δεν είναι κατάλληλη ή ασφαλής για όλους. Το NHS επισημαίνει ιδιαίτερες επιφυλάξεις, μεταξύ άλλων, για ιστορικό ψύχωσης και επιληψία. Το ιστορικό υγείας, η τρέχουσα φροντίδα και οι πιθανές εναλλακτικές χρειάζεται να συζητούνται με κατάλληλο επαγγελματία. Μην αλλάζεις ή διακόπτεις φαρμακευτική αγωγή επειδή σκέφτεσαι μια συμπληρωματική προσέγγιση· συζήτησέ το με τον γιατρό σου.Πηγή: NHS — Καταλληλότητα και ασφάλεια συμπληρωματικών θεραπειών

Ερωτήσεις που αξίζει να κάνεις

  • Ποια είναι η βασική επαγγελματική σας ιδιότητα και ποια η εκπαίδευσή σας στην υπνοθεραπεία;
  • Γιατί προτείνετε αυτή τη μέθοδο στη δική μου περίπτωση;
  • Ποιος είναι ο συγκεκριμένος στόχος και πώς θα συζητάμε την πορεία;
  • Τι εναλλακτικές υπάρχουν αν δεν μου ταιριάζει ή δεν με βοηθά;

Οι ερωτήσεις αυτές είναι ένας πρακτικός τρόπος να ζητήσεις σαφήνεια. Το ζητούμενο δεν είναι να πειστείς από μια εντυπωσιακή περιγραφή, αλλά να κατανοήσεις μια πρόταση φροντίδας πριν αποφασίσεις.

Σχετικά με εμένα

Είμαι ο Νίκος Ιωαννίδης, ψυχολόγος, με μεταπτυχιακές σπουδές στην Κλινική Νευροψυχολογία στο Πανεπιστήμιο Bangor της Ουαλίας. Παράλληλα, εκπαιδεύομαι στην Κλινική Υπνοθεραπεία, εμπλουτίζοντας συνεχώς τις γνώσεις και τις δεξιότητές μου.

Κλινική Υπνοθεραπεία (σε εξέλιξη)

Το άρθρο αποτελεί γενική ενημέρωση. Δεν τεκμηριώνει καταλληλότητα της υπνοθεραπείας για ένα συγκεκριμένο άτομο ούτε υποκαθιστά αξιολόγηση.